Wat bewoners de raad vertelden op 15 oktober

Op 15 oktober zaten mensen in de raadszaal die daar normaal nooit zitten. Bewoners van de Hoge Kleiweg. Mensen uit Amersfoort-Buiten en Amersfoort-Zuid. De directeur van GGZ Centraal. De voorzitter van een golfclub. Een landgoedeigenaar.

Ze kwamen allemaal met iets anders. Ze zeiden allemaal hetzelfde.

“Geef het zoekgebied een eerlijke naam”

Een bewoonster van de Hoge Kleiweg woont op 300 meter van het zoekgebied. Ze hoorde drie weken eerder voor het eerst van de plannen, via een ongeadresseerde flyer.

Haar punt: de naam “bij afrit 5 richting Maarn” verdoezelt wat er echt staat. „Het zoekgebied is integraal onderdeel van het Natuurnetwerk Nederland. Vossen, dassen, slangen, de zeldzame oehoe. Die migreren hier langs beide zijden van de A28.”

De provincie heeft dit gebied nooit zelf aangewezen voor windenergie. Bouwen in het Natuurnetwerk mag alleen als er geen reële alternatieven zijn. Uit het milieuonderzoek (planMER) blijken er minstens vijf.

56 decibel. Er kan geen decibel meer bij.

Een inspreker sprak namens 55 woningeigenaren in Amersfoort-Buiten. Zijn argument was simpel: door de A28 is de geluidsbelasting bij hun woningen al 56 dB, terwijl de grens voor het buitengebied volgens hem op 53 ligt. Windturbinegeluid komt daar bovenop.

Hij waarschuwde ook voor wat hij de fuik noemde. Eén locatie onderzoeken, drie jaar verder, anderhalf miljoen euro later, en dan staat er maar één optie. „We lopen in een fuik.” Hij verwees naar wat er de dag ervoor bij de Isselt in Amersfoort was gebeurd. Dat is hoe het werkt.

Defensie zei al nee

Een bewoonster die de dossiers al jaren volgt, bracht het eerdere onderzoek naar wind en zon langs de A28 ter sprake. Dat stopte omdat Defensie zei: geen ruimte voor windturbines. Haar vraag was retorisch: „Denkt u nu heus dat ze nu zeggen: oh, we gaan maar wat minder oefenen?”

Ze noemde ook het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug, dat in mei van dit jaar flink is uitgebreid.

Participatie stopte bij de gemeentegrens

Vanuit Amersfoort-Zuid kwamen meerdere insprekers. Hun punt: de effecten van de turbines stoppen niet bij de gemeentegrens, de participatie wel. De enquête onder Leusdenaren zei zelf dat overlast moet worden voorkomen „zo ver mogelijk van plekken waar mensen wonen”. Kijk je dan naar de kaart, dan zie je dat dat grotendeels Amersfoort is.

Een van hen rekende voor: 45 megawatt, turbines van 200 tot 280 meter. Dat worden er volgens hem minstens vijf, waarschijnlijk acht. En bij meer dan drie turbines geldt Europees recht, met een zwaar wegende voorzorgsnorm.

“Een hogere beschermde status is er niet in Nederland”

Een oud-voorzitter van een stichting voor groen in en om Amersfoort vatte het zoekgebied samen: Natuurnetwerk Nederland, oude bosgroeiplaats, nationaal park. „Een hogere beschermde status is er niet in Nederland.”

En over het argument dat het toch al naast een snelweg ligt: „Als je ter plekke bent, merk je niets van de snelweg en zie je natuur.”

Een zorginstelling op anderhalve kilometer

De directeur van GGZ Centraal sprak namens mensen die op de avond zelf niet aanwezig konden zijn: de bewoners en patiënten van Zon & Schild, op anderhalve kilometer van het zoekgebied.

Hij was eerlijk over zijn positie. GGZ Centraal loopt zelf voorop in de energietransitie. „Maar juist die gevoeligheid van functies maakt dat ik hier vanavond moet staan.”

Voor psychiatrische patiënten zijn rust, slaap en een prikkelarme omgeving voorwaarden voor herstel. Zijn vraag aan de raad: neem dat bij elke stap serieus mee.

Eerst de Leusderheide, toen de Moorsterbeek, nu weer de Leusderheide

Een andere inspreker zette de geschiedenis op een rij. Eerst de Leusderheide: afgeschoten. Dan de Moorsterbeek: afgevallen. Nu toch weer de Leusderheide.

Hij wees op hoe Gelderland omgaat met de Veluwe: geen windturbines in het park, en tot een kilometer erbuiten ook niet. Zijn pleidooi: geef het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug dezelfde bescherming.

Over de afstand tot woningen was hij concreet. Bij een tiphoogte van 240 meter is twee keer de tiphoogte 480 meter. Het zoekgebied ligt volgens zijn meting op 285 meter van de dichtstbijzijnde woning. Dan moet er dus meteen een uitzondering op de afstandsregel komen.

De enige stem voor

De voorzitter van Windkracht Eemland sprak als enige voor windenergie. Ze wist dat ze geen applaus zou krijgen.

Haar punt: als er ergens windturbines komen, zorg dan voor minstens 50% lokaal eigendom en echte zeggenschap, zodat de opbrengst in Leusden blijft.

5 november

Wat de insprekers opsomden, is nog niet opgelost. Defensie heeft geen ruimte gegeven. Het zoekgebied ligt in het Natuurnetwerk. Het geluid langs de A28 is al hoog. De participatie stopte bij de gemeentegrens. En het financiële haalbaarheidsonderzoek dat het college had beloofd, heeft het landgoed volgens de eigenaar nog niet ontvangen.

De bewoners hebben hun werk gedaan. Op 5 november is de raad aan zet.

Lees alle feiten en ons standpunt in het dossier Windenergie in Leusden.